Σίγουρα έχουν γραφτεί πολλά άρθρα για την αγάπη και τους τρόπους με τους οποίους θα μπορέσουμε να συναντήσουμε αλλά και να καλλιεργήσουμε την αγάπη στη σχέση με το/η σύντροφό μας. Πολλές φορές όμως η δυσκολία να βρούμε αυτό το συναίσθημα ή την ανταπόκριση σε αυτό μας οδηγεί στο να μειδιούμε σαρκαστικά όταν διαβάζουμε και μόνο αυτό τον τίτλο σαν να μην πιστεύουμε πια ότι υπάρχουν τρόποι ή δεν πιστεύουμε πια στην αγάπη γενικότερα…
Σε αυτό το άρθρο, λοιπόν, θέλουμε να εντοπίσουμε σε καθημερινό πρακτικό επίπεδο τι μπορεί να συμβαίνει σε ένα ζευγάρι που νιώθει πραγματικά αγάπη. Πώς σκέφτεται; Πώς νιώθει; Τι κάνει στην καθημερινότητά του; Εξάλλου η αγάπη δεν είναι μόνο αυτό που αισθανόμαστε αλλά και τι επιλέγουμε να κάνουμε διαφορετικά… Τι κάνουν λοιπόν δύο σύντροφοι μέσα στην καθημερινότητα όταν αγαπιούνται πραγματικά; Ας τους παρατηρήσουμε…
Έχουν τον άλλον στον νου τους
Ξεκινώντας από την απλή πρακτική καθημερινότητα οι άνθρωποι που αγαπιούνται μεταξύ τους έχουν στον νου τους το/η σύντροφό τους με μια αίσθηση συμπερίληψης αλλά και νιαξίματος. Το γεγονός αυτό υποδεικνύει τη συναισθηματική σύνδεση που υπάρχει μεταξύ τους και το ενδιαφέρον για το καλό του άλλου όπως θα λέγαμε απλά, χωρίς όμως ενοχή ή άλλη επιβάρυνση.
Οικειότητα & εμπιστοσύνη
Νιώθουν ότι μπορούν να είναι ο εαυτός τους και να αφεθούν στη σχέση και στο/η σύντροφό τους χωρίς να κινδυνεύουν να κριθούν ή να απορριφθούν. Ο άλλος είναι το πρόσωπο στο οποίο θα ανατρέξουν για να ρωτήσουν μια γνώμη, για να πουν τα νέα τους ή για να ακούσουν μια συμβουλή. Εμπιστεύονται την άποψη και την κρίση του/ης για να ανοιχτούν και να εκφραστούν ελεύθερα. Αναζητούν το/η σύντροφό τους για να πουν τα νέα τους και νιώθουν τις περισσότερες φορές ότι τα νέα τους είναι μισά αν δεν τα έχουν μοιραστεί μαζί του/ης!
Ερωτική έλξη
Η ερωτική έλξη αποτελεί αναπόσπαστο στοιχείο της σχέσης αγάπης: αγαπάμε τον άλλον για τη ζωντάνια της έλξης, της ερωτικής συνεύρεσης και της ηδονής που μπορεί να μας προσφέρει και νιώθουμε όμορφα μέσα μας! Το να μας αρέσει και να μας έλκει ο/η σύντροφός μας μάς χαρίζει μια βαθιά ικανοποίηση και για τον ίδιο μας τον εαυτό που νιώθει αυτή τη χαρά και την ευτυχία ότι “είναι ζωντανός”!
Η ερωτική έλξη και συνεύρεση φέρουν εγγύτητα στη σχέση και τροφοδοτούν τη συναισθηματική σύνδεση μεταξύ των δύο συντρόφων. Σύγχρονες βιβλιογραφικές αναφορές τονίζουν τη σημαντική συσχέτιση και αλληλεπίδραση της σχέσης/δεσμού προσκόλλησης και της σεξουαλικότητας για την εξέλιξη μιας ρομαντικής σχέσης. Οι Birnbaum & Reis (2018) υποστηρίζουν ότι η ανθρώπινη σεξουαλικότητα δεν εξυπηρετεί μόνο την αναπαραγωγή ή τη σωματική ευχαρίστηση, αλλά αποτελεί έναν βασικό μηχανισμό δημιουργίας, ενίσχυσης και διατήρησης του συναισθηματικού δεσμού μεταξύ των συντρόφων. Στα πρώτα στάδια της σχέσης, η σεξουαλική έλξη λειτουργεί ως καταλύτης για την ανάπτυξη οικειότητας, ενώ στη συνέχεια η ασφαλής προσκόλληση ενισχύει τη σεξουαλική ικανοποίηση και την ποιότητα της σχέσης. Αντίθετα, οι ανασφαλείς μορφές προσκόλλησης/δεσμού μπορούν να επηρεάσουν αρνητικά τόσο τη συναισθηματική όσο και τη σεξουαλική εγγύτητα. Το άρθρο καταλήγει ότι η πραγματική αγάπη αναπτύσσεται μέσα από τη συνεχή αλληλεπίδραση συναισθηματικής ασφάλειας, εμπιστοσύνης και σεξουαλικής σύνδεσης, στοιχεία που εξελίσσονται και αλληλο-ενισχύονται με την πάροδο του χρόνου.
Διαφοροποίηση – Διαχείριση της διαφορετικότητας
Η διαχείριση της διαφορετικότητας μεταξύ των δύο συντρόφων αποτελεί ένα από τα βασικότερα στοιχεία μιας υγιούς σχέσης και ένδειξη αγάπης. Πολλές φορές σε συνεδρίες θεραπείας ζεύγους ακούμε, για παράδειγμα, ζευγάρια να τσακώνονται συνέχεια και με κάθε αφορμή… Πολλές φορές και το παραμικρό ερέθισμα μπορεί να αποτελεί και μια αιτία σύγκρουσης μεταξύ τους.
Εδώ, λοιπόν, έρχεται η σημαντική έννοια της διαφοροποίησης για να μας δείξει ότι μια σχέση αγάπης πρέπει να μπορεί να εμπεριέχει τον άλλον ως διαφορετικό άτομο και αποδεκτό για τη διαφορετικότητά του. Η πραγματική αγάπη ζητά να μπορώ να δεχτώ το σύντροφό μου για αυτό που είναι και να μαθαίνω να διαχειρίζομαι τις διαφορές μου μαζί του με έναν εποικοδομητικό τρόπο! Έτσι, το παραμικρό ερέθισμα διαφορετικότητας δεν μπορεί να ταράξει τη σχέση και να ανακινεί διαρκώς καβγάδες και συγκρούσεις.
Όταν τα ζευγάρια έρχονται αντιμέτωπα με τις διαφορές τους τι κάνουν συνήθως:
-προσπαθούν να κάνουν τον άλλον ίδιο με τον εαυτό τους με αποτέλεσμα να τον ελέγχουν/καταπιέζουν ή
-προσπαθούν να γίνουν ίδιοι με τον άλλον οπότε χάνουν οι ίδιοι τον εαυτό τους!
Και οι δύο αυτές τακτικές δεν βοηθούν στην έννοια της αποδοχής και της διαφοροποίησης που πρέπει να καλλιεργηθεί στη σχέση για να οδηγηθούν στην πραγματική αγάπη.
Η ανάπτυξη μιας ώριμης ερωτικής σχέσης προϋποθέτει υψηλό βαθμό διαφοροποίησης μεταξύ των συντρόφων, δηλαδή την ικανότητα κάθε ατόμου να διατηρεί μια σταθερή αίσθηση του εαυτού του ενώ παραμένει συναισθηματικά συνδεδεμένο με τον σύντροφό του (3, 4).
Ισορροπία αυτονομίας & συντροφικότητας
Σε αυτό το πλαίσιο εντάσσεται και η ανάγκη ισορρόπησης αυτονομίας και συντροφικότητας. Η πραγματική αγάπη δεν ζητά από τους δύο ανθρώπους να χάσουν την ατομικότητά τους, αλλά να τη μοιραστούν με σεβασμό. Ο καθένας χρειάζεται χώρο για να εξελίσσεται, να καλλιεργεί τα ενδιαφέροντά του και να διατηρεί τη δική του ταυτότητα, χωρίς αυτό να εκλαμβάνεται ως απομάκρυνση. Ταυτόχρονα, η ουσιαστική εγγύτητα χτίζεται μέσα από κοινές εμπειρίες, ανοιχτή επικοινωνία και αμοιβαία στήριξη. Όταν η ανεξαρτησία συνυπάρχει με τη συναισθηματική σύνδεση, η σχέση γίνεται πιο ώριμη, ανθεκτική και βαθιά, προσφέροντας ασφάλεια, ελευθερία και πραγματική αγάπη.
Σεβασμός και αίσθηση ασφάλειας
Η πραγματική αγάπη θεμελιώνεται στον αμοιβαίο σεβασμό και στην αίσθηση συναισθηματικής ασφάλειας. Χρειάζεται διαρκής φροντίδα και προσαρμογή για να καλύπτονται οι ανάγκες μιας σχέσης αγάπης με αποδοχή. Όταν οι σύντροφοι νιώθουν ότι γίνονται αποδεκτοί, ακούγονται χωρίς κριτική και μπορούν να εκφράζονται αυθεντικά, αναπτύσσουν έναν ασφαλή δεσμό που ευνοεί την εμπιστοσύνη, την οικειότητα και τη διαχρονική σταθερότητα της σχέσης. Αυτή είναι η πραγματική αγάπη!
Βιβλιογραφία & Επιστημονικές πηγές
1. Gurit E. Birnbaum & Harry T. Reis, (2018). Evolved to be connected: the dynamics of attachment and sex over the course of romantic relationships. Current Opinion in Psychology, 25: 11-15.
2. Birnbaum G.E. (2015). Like a horse and carriage? The dynamic interplay of attachment and sex during relationship development. European Psychologist, 20: 265-274.
3. Wachtel E.F. (2014). The Heart of Couple Therapy: Knowing What to Do and How to Do It. New York: Guilford Press.
4. Jessica Lampis, Stefania Cataudella, Mirian Agus, Alessandra Busonera & Elizabeth A. Skowron (2019). Differentiation of Self and Dyadic Adjustment in Couple Relationships: A Dyadic Analysis Using the Actor-Partner Interdependence Model. Family Process, 58(3): 698-715.
5. Anderson J.R. (2020). Inviting Autonomy Back to the Table: The Importance of Autonomy for Healthy Relationship Functioning. Journal of Marital and Family Therapy, 46(1), 3-14.



