ΣΥΧΝΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ

content
psychologynnet.gr

Γιατί είναι σημαντικό να διαβάζουμε βιβλία;

Η ανάγνωση κάθε βιβλίου αποτελεί πάντα μια πόρτα σε προσωπικές αναζητήσεις και σε ένα προσωπικό ταξίδι. Αυτό που διαβάζουμε προσθέτει και εμπλουτίζει αυτό που έχουμε μέσα μας, σε άλλες περιπτώσεις μπορεί και να μας προβληματίζει, αλλά, πάντα μας βάζει σε μια δημιουργική συνομιλία με τον εαυτό μας. Η ανάγνωση, κυρίως λογοτεχνίας, μας φέρνει σε επαφή με το δημιουργικό κομμάτι του εαυτού μας. Μας φέρνει επίσης σε επαφή με την Τέχνη, την τέχνη της γραφής και του λόγου, της λογοτεχνίας. Η επαφή με την Τέχνη αποτελεί ούτως ή άλλως μια εμπειρία ανασύνταξης του εαυτού μας.
Παράλληλα, όταν διαβάζουμε κάτι, ασυνείδητα επεξεργαζόμαστε δικό μας προσωπικό υλικό και, έτσι, χωρίς να το συνειδητοποιούμε μπορεί να αλλάζουμε σκέψεις, ιδέες, πορεία για τα προσωπικά μας ερωτήματα και αδιέξοδα. Η διαδικασία αυτή μπορεί να γίνεται και πιο συγκεκριμένα, όταν ασυνείδητα ταυτιζόμαστε για παράδειγμα με έναν ήρωα του βιβλίου ή με μια συγκεκριμένη κατάσταση κοκ. Έτσι, ουσιαστικά, εκείνη τη στιγμή είναι σαν να μπαίνουμε κι εμείς νοερά σε έναν άλλο ρόλο και έχουμε τη δυνατότητα αφενός να ζήσουμε τη ζωή του ήρωά μας αλλά, παράλληλα, να επεξεργαστούμε και κομμάτια του εαυτού μας που θέλουμε να αλλάξουμε. Όντας κάποιος άλλος, αυτό είναι πάντα πιο εύκολο.
Τέλος, είναι σημαντική η ανάγκη για δημιουργική ανάγνωση των βιβλίων. Από μικρά παιδιά μαθαίνουμε δυστυχώς να αποστηθίζουμε, να διαβάζουμε σαν να διεκπεραιώνουμε κάτι και σαν να πρέπει να υπάρχει πάντα ένας σκοπός και ένας στόχος που το κάνουμε αυτό. Δεν διδασκόμαστε ποτέ πώς να διαβάζουμε ένα κείμενο δημιουργικά, με παύσεις, θέτοντας ερωτήματα στον εαυτό μας, ταξιδεύοντας γενικότερα… Είναι σημαντικό να συνειδητοποιήσουμε την ανάγκη για δημιουργική ανάγνωση και έτσι να την απολαύσουμε.

content
psychologynnet.gr

Ο εγκλεισμός

O εγκλεισμός αποτελεί μια περίπλοκή και τραυματική εμπειρία για τον κρατούμενο καθώς συνεπάγεται τη βίαιη αποκοπή του από το οικείο περιβάλλον και την εξίσου βίαιη ένταξή του σε ένα άγνωστο και αναπαριστώμενο αρνητικά περιβάλλον με πολύ ιδιαίτερα χαρακτηριστικά (στοιχεία απομόνωσης, διαχωρισμού, επιβολής κ.ά.). Ο κρατούμενος βιώνει τη διατάραξη των οικογενειακών σχέσεων αλλά και την επαγγελματική και οικονομική κατάρρευση που συνδέεται με την απώλεια της εργασίας. Ιδιαίτερα, την έλλειψη προοπτικής για κοινωνική ή επαγγελματική αποκατάσταση (κυρίως στα πρώτα στάδια της φυλάκισης και σε περιπτώσεις επιβολής μεγάλων ποινών). Τέλος, και ίσως και το πιο σημαντικό, ο εγκλεισμός συνεπάγεται το στιγματισμό του κρατούμενου και την πρόσληψή του ως “κακό”, “επικίνδυνο”, “εγκληματία”, “φυλακισμένο”.
Οι απότομες αυτές αλλαγές έχουν ως αποτέλεσμα την εμφάνιση υψηλού επιπέδου στρες, την ενεργοποίηση μιας κατάστασης ψυχολογικής κρίσης την οποία ο κρατούμενος καλείται να διαχειριστεί προκειμένου να επιβιώσει (ψυχικά κυρίως) στις νέες συνθήκες της ζωής του.

content
psychologynnet.gr

Η αγάπη για τα ζώα

Οι άνθρωποι συχνά δένονται πολύ με τα ζώα και διαμορφώνουν δεσμούς και συνθήκες συμβίωσης που τους ικανοποιούν σε σημαντικό βαθμό. Αναφέρεται συχνά ότι το δέσιμο και η συνύπαρξη με τα ζώα είναι γενετικά καθορισμένα καθώς ο άνθρωπος πάντα είχε την τάση να βρίσκεται κοντά στα ζώα για προστασία αλλά και για ανεύρεση τροφής, νερού κλπ. Παράλληλα, τα ζώα αναπτύσσουν μια εξάρτηση από τους ανθρώπους με τους οποίους συμβιώνουν που διακινεί έντονα συναισθήματα, παρόμοια ίσως με εκείνα που διακινούνται από τα μικρά παιδιά και την ανάγκη να τα προστατεύσουμε από διάφορους κινδύνους. Με αυτό τον τρόπο, βέβαια, νιώθουμε κι εμείς σημαντικοί, χωρίς παράλληλα να εγκυμονεί και ο κίνδυνος της απογοήτευσης ή της προδοσίας που αντιμετωπίζονται συχνά στις σχέσεις μας με τους άλλους ανθρώπους. Αναφέρεται χαρακτηριστικά ότι είναι τόσο εύκολο να ικανοποιήσεις ένα ζώο που σε αγαπά άνευ όρων και δεν πρόκειται να σε προδώσει ποτέ. Τα ζώα επίσης έχουν χαρακτηριστικά που μας αρέσουν (μεγάλα αυτιά, φουντωτή ουρά…) τα οποία βέβαια εμείς φροντίσαμε να διαμορφώσουμε με διάφορες μεταλλάξεις.

Το πιο σημαντικό όμως είναι ότι τα ζώα μας φέρνουν πιο κοντά σε αυτό το οποίο ανήκουμε και έχουμε χάσει χωρίς πια καν να το συνειδητοποιούμε, δηλαδή την εγγύτητα με τη φύση. Σε ένα κείμενο του Νίκου Δήμου για τη σχέση μας με τα ζώα αναφέρεται χαρακτηριστικά ότι: «… όσο περισσότερο απομακρυνόμαστε από τη φύση, τόσο πιο πολύ θα μας χρειάζονται τα ζώα. Για να εξισορροπούν την αμφιβολία. Να μας βοηθάνε να ξεχνούμε την αλλοτρίωση. Να αποκαθιστούν μέσα μας την αρμονία και την ενότητα». Και καταλήγει ότι τα ζώα όχι μόνο δεν είναι υποκατάστατο, αλλά είναι κυριολεκτικά αναντικατάστατα και η σχέση μας με αυτά μας προσφέρει κάτι που δεν μπορούμε να αντλήσουμε από αλλού, ούτε καν από τη σχέση με κάποιον άλλον άνθρωπο: την αίσθηση του απόλυτα απλού, της καθαρής φύσης.

 

content
psychologynnet.gr

Ήταν απλά μια σύμπτωση;

Συμβαίνουν συχνά γεγονότα στη ζωή μας που τα θεωρούμε τρομερή σύμπτωση και κυριολεκτικά μας εκπλήσσουν. Σαν να πιστεύουμε ότι υπάρχει μια «άλλη», έξω από εμάς δύναμη, που καθορίζει τη ροή και τα γεγονότα της ζωής. Επιστημονικές μελέτες αναφέρουν ότι στις περισσότερες περιπτώσεις αυτό οφείλεται στην επιλεκτική μας μνήμη που εστιάζει και θυμάται επιλεκτικά τη μια φορά, για παράδειγμα, που χτύπησε το τηλέφωνο ακριβώς τη στιγμή που σκεφτόμασταν κι εμείς το ίδιο. Ή, στην ανάγκη του ανθρώπου να δημιουργεί διασυνδέσεις και να συνδέει με μια σχέση αιτίας αποτελέσματος τα πάντα γύρω του προκειμένου να νιώσει ότι ελέγχει το φόβο του για το μέλλον. Συχνά αναφέρεται ότι εκλείπουν και οι γνώσεις στατιστικής που θα μας υποδείκνυαν ότι πολλά συμβάντα είναι πολύ πιο πιθανά σε ένα συγκεκριμένο δείγμα πληθυσμού από ό, τι εμείς πιστεύουμε. Η ψυχολογική ερμηνεία όμως των συμπτώσεων στηρίζεται στη λειτουργία του ασυνειδήτου βάσει του οποίου εμείς οι ίδιοι, βάσει των ασυνείδητων επιθυμιών μας, χαράσσουμε τις συμπτώσεις της ζωής μας. Πολλά γεγονότα μπορεί να μην συμβαίνουν «ξαφνικά» και συμπτωματικά, αλλά τη στιγμή που εμείς ήμασταν ψυχολογικά έτοιμοι για αυτά και οι επιθυμία μας ήταν πιο ξεκάθαρη. Η θεώρηση αυτή όμως επιφέρει ευθύνη σε εμάς τους ίδιους για αυτό και δεν είναι ιδιαίτερα αποδεκτή. Είναι όμως γεγονός ότι εμείς οι ίδιοι δημιουργούμε τις συμπτώσεις της ζωής μας.