ΣΥΧΝΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ

content
psychologynnet.gr

Η ψυχολογία των χρωμάτων

Παρά το γεγονός ότι τα χρώματα αποτελούν μια τόσο σημαντική παράμετρο στη ζωή μας, η αναζήτηση πιο εμπεριστατωμένων και επιστημονικών ερευνητικών εργασιών σχετικών με αυτό το θέμα έδειξε ότι ο αριθμός τους είναι πολύ μικρός. Αναφέρεται χαρακτηριστικά ότι εμπλέκονται τόσοι υποκειμενικοί παράγοντες και εμπειρίες, κυρίως όμως σημαντικά διαπολιτισμικά στοιχεία και ιδιαιτερότητες, που καθιστούν μια πιο εμπεριστατωμένη μελέτη εξαιρετικά δύσκολη.
Είναι γεγονός όμως ότι τα χρώματα επηρεάζουν σημαντικά τη διάθεσή μας! Μια πρώτη σαφής ταξινόμηση αφορά τα θερμά χρώματα (κόκκινο, κίτρινο, πορτοκαλί κ.ά.) και τα ψυχρά χρώματα (πράσινο, μπλε, μωβ κ.ά.). Τα θερμά χρώματα διακινούν μέσα μας από αίσθημα άνεσης και ζεστασιάς έως επιθετικότητα ή θυμό. Τα ψυχρά χρώματα συνδέονται συχνά με ηρεμία αλλά και θλίψη. Οι επιλογές των χρωμάτων «αποκαλύπτουν» επίσης την ψυχική μας διάθεση και ασυνείδητα κομμάτια του εαυτού μας.
Το θέμα του χρώματος έχει βέβαια μελετηθεί εκτεταμένα στο χώρο του μάρκετινγκ και της διαφήμισης και υπάρχουν σημαντικές μελέτες σχετικά με την επήρεια των χρωμάτων σε διάφορους τομείς της αγοράς, όπως είναι, για παράδειγμα, το χρώμα ενός συγκεκριμένου προϊόντος, η συμπεριφορά του καταναλωτή, ο χρωματισμός του χώρου προώθησης κ.ά.
Ας δούμε όμως και ορισμένα άλλα παραδείγματα για τους τρόπους με τους οποίους το χρώμα μπορεί να επηρεάσει τη ζωή μας. Μπορεί να μας εκπλήξουν!
-Χάπια placebo σε ένα θερμό χρώμα είναι πιο αποτελεσματικά από αντίστοιχα χάπια βαμμένα με ένα πιο ψυχρό χρώμα.
-Η τοποθέτηση φώτων με μπλε φωτισμό στους δρόμους μιας περιοχής μειώνει την εγκληματικότητα στη συγκεκριμένη περιοχή.
-Η θερμοκρασία του περιβάλλοντος παίζει έναν ρόλο στην επιλογή των χρωμάτων: Οι άνθρωποι που ζεσταίνονται προτιμούν τα πιο ψυχρά χρώματα, ενώ εκείνοι που κρυώνουν τα πιο θερμά χρώματα.
-Σε μια πρόσφατη ερευνητική εργασία αναφέρεται ότι το χρώμα κόκκινο κάνει τους ανθρώπους να αντιδρούν με μεγαλύτερη ταχύτητα και δυναμική, γεγονός το οποίο μπορεί να αποδειχθεί εξαιρετικά χρήσιμο κατά τη διεξαγωγή και διάρκεια αθλητικών δραστηριοτήτων.
-Σε μια ερευνητική μελέτη ιστορικής αναδρομής σημειώθηκε ότι οι αθλητικές ομάδες που είχαν κατά κανόνα στολή σε μαύρο χρώμα λάμβαναν πιο συχνά πέναλτι και το κοινό απέδιδε πιο αρνητικά χαρακτηριστικά σε ένα παίκτη που φορούσε στολή σε μαύρο χρώμα.

content
psychologynnet.gr

Γιατί είναι σημαντικό να διαβάζουμε βιβλία;

Η ανάγνωση κάθε βιβλίου αποτελεί πάντα μια πόρτα σε προσωπικές αναζητήσεις και σε ένα προσωπικό ταξίδι. Αυτό που διαβάζουμε προσθέτει και εμπλουτίζει αυτό που έχουμε μέσα μας, σε άλλες περιπτώσεις μπορεί και να μας προβληματίζει, αλλά, πάντα μας βάζει σε μια δημιουργική συνομιλία με τον εαυτό μας. Η ανάγνωση, κυρίως λογοτεχνίας, μας φέρνει σε επαφή με το δημιουργικό κομμάτι του εαυτού μας. Μας φέρνει επίσης σε επαφή με την Τέχνη, την τέχνη της γραφής και του λόγου, της λογοτεχνίας. Η επαφή με την Τέχνη αποτελεί ούτως ή άλλως μια εμπειρία ανασύνταξης του εαυτού μας.
Παράλληλα, όταν διαβάζουμε κάτι, ασυνείδητα επεξεργαζόμαστε δικό μας προσωπικό υλικό και, έτσι, χωρίς να το συνειδητοποιούμε μπορεί να αλλάζουμε σκέψεις, ιδέες, πορεία για τα προσωπικά μας ερωτήματα και αδιέξοδα. Η διαδικασία αυτή μπορεί να γίνεται και πιο συγκεκριμένα, όταν ασυνείδητα ταυτιζόμαστε για παράδειγμα με έναν ήρωα του βιβλίου ή με μια συγκεκριμένη κατάσταση κοκ. Έτσι, ουσιαστικά, εκείνη τη στιγμή είναι σαν να μπαίνουμε κι εμείς νοερά σε έναν άλλο ρόλο και έχουμε τη δυνατότητα αφενός να ζήσουμε τη ζωή του ήρωά μας αλλά, παράλληλα, να επεξεργαστούμε και κομμάτια του εαυτού μας που θέλουμε να αλλάξουμε. Όντας κάποιος άλλος, αυτό είναι πάντα πιο εύκολο.
Τέλος, είναι σημαντική η ανάγκη για δημιουργική ανάγνωση των βιβλίων. Από μικρά παιδιά μαθαίνουμε δυστυχώς να αποστηθίζουμε, να διαβάζουμε σαν να διεκπεραιώνουμε κάτι και σαν να πρέπει να υπάρχει πάντα ένας σκοπός και ένας στόχος που το κάνουμε αυτό. Δεν διδασκόμαστε ποτέ πώς να διαβάζουμε ένα κείμενο δημιουργικά, με παύσεις, θέτοντας ερωτήματα στον εαυτό μας, ταξιδεύοντας γενικότερα… Είναι σημαντικό να συνειδητοποιήσουμε την ανάγκη για δημιουργική ανάγνωση και έτσι να την απολαύσουμε.

content
psychologynnet.gr

Ο εγκλεισμός

O εγκλεισμός αποτελεί μια περίπλοκή και τραυματική εμπειρία για τον κρατούμενο καθώς συνεπάγεται τη βίαιη αποκοπή του από το οικείο περιβάλλον και την εξίσου βίαιη ένταξή του σε ένα άγνωστο και αναπαριστώμενο αρνητικά περιβάλλον με πολύ ιδιαίτερα χαρακτηριστικά (στοιχεία απομόνωσης, διαχωρισμού, επιβολής κ.ά.). Ο κρατούμενος βιώνει τη διατάραξη των οικογενειακών σχέσεων αλλά και την επαγγελματική και οικονομική κατάρρευση που συνδέεται με την απώλεια της εργασίας. Ιδιαίτερα, την έλλειψη προοπτικής για κοινωνική ή επαγγελματική αποκατάσταση (κυρίως στα πρώτα στάδια της φυλάκισης και σε περιπτώσεις επιβολής μεγάλων ποινών). Τέλος, και ίσως και το πιο σημαντικό, ο εγκλεισμός συνεπάγεται το στιγματισμό του κρατούμενου και την πρόσληψή του ως “κακό”, “επικίνδυνο”, “εγκληματία”, “φυλακισμένο”.
Οι απότομες αυτές αλλαγές έχουν ως αποτέλεσμα την εμφάνιση υψηλού επιπέδου στρες, την ενεργοποίηση μιας κατάστασης ψυχολογικής κρίσης την οποία ο κρατούμενος καλείται να διαχειριστεί προκειμένου να επιβιώσει (ψυχικά κυρίως) στις νέες συνθήκες της ζωής του.

content
psychologynnet.gr

Η αγάπη για τα ζώα

Οι άνθρωποι συχνά δένονται πολύ με τα ζώα και διαμορφώνουν δεσμούς και συνθήκες συμβίωσης που τους ικανοποιούν σε σημαντικό βαθμό. Αναφέρεται συχνά ότι το δέσιμο και η συνύπαρξη με τα ζώα είναι γενετικά καθορισμένα καθώς ο άνθρωπος πάντα είχε την τάση να βρίσκεται κοντά στα ζώα για προστασία αλλά και για ανεύρεση τροφής, νερού κλπ. Παράλληλα, τα ζώα αναπτύσσουν μια εξάρτηση από τους ανθρώπους με τους οποίους συμβιώνουν που διακινεί έντονα συναισθήματα, παρόμοια ίσως με εκείνα που διακινούνται από τα μικρά παιδιά και την ανάγκη να τα προστατεύσουμε από διάφορους κινδύνους. Με αυτό τον τρόπο, βέβαια, νιώθουμε κι εμείς σημαντικοί, χωρίς παράλληλα να εγκυμονεί και ο κίνδυνος της απογοήτευσης ή της προδοσίας που αντιμετωπίζονται συχνά στις σχέσεις μας με τους άλλους ανθρώπους. Αναφέρεται χαρακτηριστικά ότι είναι τόσο εύκολο να ικανοποιήσεις ένα ζώο που σε αγαπά άνευ όρων και δεν πρόκειται να σε προδώσει ποτέ. Τα ζώα επίσης έχουν χαρακτηριστικά που μας αρέσουν (μεγάλα αυτιά, φουντωτή ουρά…) τα οποία βέβαια εμείς φροντίσαμε να διαμορφώσουμε με διάφορες μεταλλάξεις.

Το πιο σημαντικό όμως είναι ότι τα ζώα μας φέρνουν πιο κοντά σε αυτό το οποίο ανήκουμε και έχουμε χάσει χωρίς πια καν να το συνειδητοποιούμε, δηλαδή την εγγύτητα με τη φύση. Σε ένα κείμενο του Νίκου Δήμου για τη σχέση μας με τα ζώα αναφέρεται χαρακτηριστικά ότι: «… όσο περισσότερο απομακρυνόμαστε από τη φύση, τόσο πιο πολύ θα μας χρειάζονται τα ζώα. Για να εξισορροπούν την αμφιβολία. Να μας βοηθάνε να ξεχνούμε την αλλοτρίωση. Να αποκαθιστούν μέσα μας την αρμονία και την ενότητα». Και καταλήγει ότι τα ζώα όχι μόνο δεν είναι υποκατάστατο, αλλά είναι κυριολεκτικά αναντικατάστατα και η σχέση μας με αυτά μας προσφέρει κάτι που δεν μπορούμε να αντλήσουμε από αλλού, ούτε καν από τη σχέση με κάποιον άλλον άνθρωπο: την αίσθηση του απόλυτα απλού, της καθαρής φύσης.