ΣΥΧΝΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ

content
psychologynnet.gr

Το παιδί μου, εφτά ετών, έκλεψε χρήματα από την τσάντα μου…

Αυτή είναι, πράγματι, μια δυσάρεστη έκπληξη για κάθε γονιό, ιδιαίτερα γιατί προκαλεί φόβο ότι έχει χαθεί ο έλεγχος του παιδιού. Καταρχήν είναι χρήσιμο να τοποθετήσουμε το θέμα στις σωστές του διαστάσεις και να κατανοήσουμε τους λόγους για τους οποίους το παιδί το έκανε αυτό και στη συνέχεια να προσπαθήσουμε να το διαπαιδαγωγήσουμε. Συχνά τα παιδιά, σε αυτή την ηλικία, μπορεί να θεωρούν ότι ό, τι έχει η μαμά ανήκει και σε εκείνα οπότε δεν είναι παράξενο να ανοίξουν την τσάντα και να πάρουν κάτι, ιδιαίτερα εάν δεν έχουν διδαχθεί από πριν ότι δεν πειράζουμε ποτέ τα πράγματα των άλλων, τι σημαίνει αυτό κοκ. Παράλληλα, σε αυτή την ηλικία η πράξη αυτή μπορεί να αποστέλλει και ένα ψυχολογικό μήνυμα σε διάφορα επίπεδα. Για παράδειγμα, το παιδί μπορεί να νιώθει ότι ο γονέας δεν του δίνει αρκετά (αγάπη, προσοχή, συζήτηση, επικοινωνία) και να προσπαθεί, με αυτό τον τρόπο, να πάρει αυτό που του λείπει. Επίσης, μπορεί να αναζητά και την προσοχή του γονέα, να τον ταράξει μήπως και προσέξει περισσότερο την παρουσία του και τις ανάγκες του. Σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να αποτελεί και μια πράξη θυμού, εκδίκησης ή ζήλιας, ιδιαίτερα αν νιώθει ότι το αδερφάκι του χαίρει μεγαλύτερης προσοχής, πήρε πιο πολλά δώρα στη γιορτή του κλπ.

Σε κάθε περίπτωση, όταν το διαπιστώσουμε είναι καλό να ξεκινήσουμε λέγοντας: «Μωρό μου, μου λείπουν χρήματα από την τσάντα μου. Νομίζω ότι τα πήρες εσύ…». Περιμένουμε λίγο για να του δώσουμε χρόνο να απαντήσει αλλά αν το αρνηθεί μπορούμε να του πούμε: «Εντάξει, ακόμη κι αν δεν τα πήρες εσύ θα ήθελα να συζητήσουμε για το πόσο λάθος είναι να παίρνουμε πράγματα από τον άλλον χωρίς να τον ρωτάμε και ακόμη περισσότερο να κλέβουμε κάτι…». Αυτή μπορεί να είναι μια καλή αρχή για να ανοίξει το θέμα και να δούμε τι μηνύματα μας στέλνει και σε ποια σημεία χρειάζεται να προσέξουμε, να συμβουλεύσουμε, να διαπαιδαγωγήσουμε…

content
psychologynnet.gr

Πώς να μιλήσω στο παιδί μου για το θάνατο του παππού ή της γιαγιάς;

Η προσέγγιση διαφοροποιείται βάσει του αναπτυξιακού σταδίου στο οποίο βρίσκεται το παιδί, αλλά βέβαια ποτέ δεν αφορά την απόκρυψη ή παραποίηση του γεγονότος. Τα παιδιά έχουν δικαίωμα να γνωρίζουν την αλήθεια, όπως αυτά την καταλαβαίνουν, και η αποστασιοποίησή τους από τη διαδικασία του πένθους δεν τα προστατεύει. Πιο συγκεκριμένα, στα πρώτα στάδια της ανάπτυξης τα παιδιά αρκούνται σε μία απλή εξήγηση για το θάνατο. Δεδομένου ότι ακόμα δεν έχουν κατακτήσει την έννοια της μονιμότητας, δεν αντιλαμβάνονται το θάνατο ως κάτι μη αναστρέψιμο. Επομένως, μια μικρή και εύληπτη ιστορία για τον κύκλο της ζωής με απλά και καθημερινά παραδείγματα βοηθά στην κατανόηση του γεγονότος. Σε παιδιά μεγαλύτερης ηλικίας οι μεταφορές εξακολουθούν να είναι χρήσιμες, αλλά πιθανόν να φαίνονται και παιδιάστικες, οπότε μία πιο «ενήλικη» προσέγγιση ίσως είναι αποτελεσματικότερη. Παράλληλα, ίσως είναι και μια κατάλληλη ευκαιρία για να αποκατασταθούν τυχόν παρανοήσεις και να ανακουφιστούν άγχη και φοβίες.

content
psychologynnet.gr

Η κόρη μου, 5 ετών, λέει συνέχεια ότι είναι χοντρή…

Είναι σίγουρα παράξενο να ακούς ένα μικρό κορίτσι να περιγράφει έτσι τον εαυτό της και, μάλιστα, να επιμένει σε αυτό. Από εξελικτική άποψη δεν είναι αναμενόμενο ή φυσιολογικό σε αυτή την ηλικία να την απασχολεί αυτή η αίσθηση του εαυτού της και η εικόνα του σώματός της και, σίγουρα, αυτό αντανακλά περισσότερο κάτι που έχει ακούσει να λέγεται γύρω της παρά κάτι που έχει σκεφτεί ή νιώθει η ίδια. Στην κοινωνία μας επικρατεί ιδιαίτερα μια έμφαση στη λεπτή σιλουέτα και στο να είναι κανείς αδύνατος και αυτά τα μηνύματα κάπου θα τα έχει ακούσει και η ίδια: στην τηλεόραση, στο σχολείο, στη γειτονιά… Επίσης, είναι πολύ πιθανό να τα ακούει και μέσα στο σπίτι εάν οι γονείς τρέφουν ιδιαίτερη ανησυχία για τη σιλουέτα τους και το θέμα τροφή/διατροφή αποτελεί μια έντονη ενασχόληση μέσα στην οικογένεια.
Παρόλα αυτά, σε αυτή την ηλικία, είναι πολύ πιθανό ότι δεν κατανοεί ακριβώς τι λέει και ότι απλά μιμείται κάτι που έχει ακούσει. Είναι όμως σημαντικό οι γονείς να αρχίσουν να ενημερώνουν έγκαιρα το παιδί τους για το σώμα και τις λειτουργίες του και να το βοηθήσουν να αναπτύξει μια υγιή εικόνα και σχέση με το σώμα του. Εσείς μπορείτε να την ρωτήσετε τι ακριβώς εννοεί όταν λέει ότι είναι χοντρή και τι σημαίνει αυτό… Μπορείτε επίσης να της μιλήσετε για το ανθρώπινο σώμα, ότι δηλαδή έχει διάφορα χαρακτηριστικά και διαστάσεις και αποτελείται από λίπος, νερό κλπ. Ότι το λίπος αποτελεί ένα φυσιολογικό συστατικό του ανθρώπινου σώματος, όπως είναι το τα κόκκαλα ή το δέρμα, και ότι χρειαζόμαστε λίπος στο σώμα μας προκειμένου να επιβιώσουμε. Και, βέβαια, τέλος, ότι το λίπος αλλά, πολλές φορές, και μερικά περιττά κιλά αποτελούν και αυτά μέρος της ζωής μας και είναι κάτι φυσιολογικό με το οποίο δεν χρειάζεται να τρομάζουμε.

content
psychologynnet.gr

Όταν φωνάζουμε στα παιδιά…

Είναι φυσικό κάθε γονιός να κουράζεται από τις υποχρεώσεις και τις ευθύνες και η υπομονή του να εξαντλείται φωνάζοντας στα παιδιά για να επιβάλλει κάτι. Δυσκολίες παρουσιάζονται όταν οι φωνές τείνουν να γίνουν ο μοναδικός δίαυλος επικοινωνίας και διαπαιδαγώγησης για το παιδί. Δυστυχώς, ξεσπώντας διαρκώς με φωνές διαρρηγνύονται οι γέφυρες επικοινωνίας γιατί το παιδί αρχίζει να εστιάζει στο συναίσθημα της ταραχής και του φόβου που νιώθει και όχι στο περιεχόμενο του μηνύματος της διαπαιδαγώγησης. Έρευνες υποδεικνύουν ότι όταν ένα παιδί συνευρεθεί με έναν ενήλικα που είναι θυμωμένος και φωνάζει, εστιάζει στο να μην τον θυμώσει περισσότερο. Όπως αντιλαμβανόμαστε, αυτό δεν σημαίνει ότι το παιδί μαθαίνει να σέβεται ή να ακούει περισσότερο, απλά προσπαθεί να αποφύγει την ταραχή και το φόβο. Δεν σταματά επειδή κατάλαβε το λάθος του αλλά επειδή τρόμαξε με τις φωνές και το θυμό που ένιωσε. Επίσης, έτσι δεν διασφαλίζεται ότι δεν θα επαναλάβει την αταξία και στο μέλλον. Παράλληλα, τα παιδιά που μεγαλώνουν σε ένα περιβάλλον όπου επικρατούν οι φωνές νιώθουν ανασφάλεια και ότι η αγάπη δεν είναι σίγουρη και διασφαλισμένη. Με αυτό τον τρόπο δε μαθαίνουν κι εκείνα να λειτουργούν με ένταση και να αντιδρούν με θυμό και φωνές στην αλληλεπίδραση με τους άλλους γύρω τους.